Tag Archive for: jacinto bátiz

Jacinto Bátiz eta Julio Gómez doktoreek medikuntza aringarri goiztiarra, integrala eta pertsonarengan oinarritua aldarrikatu dute SEMPALen jardunaldietan

Jacinto Bátiz eta Julio Gómez doktoreek, zainketa aringarrien arloan Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko erreferenteek, egoiliarrentzat antolatutako ‘Medikuntza Aringarria: ezinbesteko ikuspegia’ IV. SEMPAL Jardunaldietan parte hartu zuten. Jardunaldiok Deustuko Unibertsitatean egin ziren maiatzaren 8an eta ehun bat barneko mediku egoiliarrek hartu zuten parte.

Medikuntza Aringarriaren Espainiako Elkarteak (SEMPAL) bultzatu zuen topaketa, Zainketa Aringarrien Espainiako Elkartearen (SECPAL) barruan, eta helburua izan zen etorkizuneko espezialisten prestakuntza indartzea funtsezko diziplina batean, osasun arreta gizatiarragoa, integralagoa eta proportzionalagoa eskaintzeko.

Inaugurazioan Jacinto Bátiz doktoreak, Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuko zuzendariak eta Pía Aguirreche Fundazioaren eta Francisco Vitoria Unibertsitatearen Zainketa Aringarrietako Katedrako zuzendarikideak, defendatu zuen zainketa aringarrietako prestakuntza funtsezkoa dela pertsonarengan oinarritutako medikuntza gauzatzeko.

Bátizek gogorarazi zuen medikuntzak ezin duela beti sendatu, baina beti zaindu dezakeela, eta azpimarratu zuen arreta aringarria ez dela soilik bizitzako azken uneetarako gorde behar. Zentzu horretan ikuspegi hori gaixotasunaren fase goiztiarretatik integratzearen garrantzia azpimarratu zuen, batez ere laguntza profesionala eskatzen duten behar fisiko, emozional, sozial edo espiritualak daudenean.

Bestalde, Julio Gómez doktoreak, Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Zainketa Aringarrien Unitateko mediku koordinatzaileak eta Ospitaleko Arreta Psikosozialeko Taldeko (APST) zuzendariak, “la Caixa” Fundazioak sustatutakoa, jardunaldiko lehenengo hitzaldietako batean parte hartu zuen, gaixotasun aurreratuak edo konplexuak dituzten pertsonen premia aringarrien identifikazio goiztiarrari buruz hitz egiteko. Etiketak alde batera utzi eta fokua pertsona bakoitzaren benetako beharretan jartzearen garrantzia azpimarratu zuen Gomezek, begirada integralarekin eta profesionalen arteko lan koordinatuarekin.

Gómez doktoreak defendatu zuen arreta aringarria hasieratik sartu behar dela zenbait gaixotasun konplexutan, eta ELA bezalako patologiak jarri zituen adibide gisa. Horrelakoetan begirada aringarria presente egon daiteke eta egon beharra du diagnostikotik. Era berean, behar aringarriak dituzten pertsona asko garaiz identifikatu gabe jarraitzen dutela ohartarazi zuen, eta horregatik, erantzun egokia emateko baliabideak, planifikazioa eta talde prestatuak eskatu zituen.

Medikuntza Aringarriaren beste funtsezko alderdi batzuk ere jorratu ziren jardunaldietan, hala nola, komunikazio klinikoa, arretaren plangintza partekatua, sintomen kontrola, talde lana eta bizitzaren amaieran laguntzea.

Egoiliarrentzako IV. SEMPAL Jardunaldien jarraipena aurten Denian izango da, maiatzaren 29an, eta Toledon, irailaren 18an. Helburua da etorkizuneko espezialistei “begirada aringarria” gerturatzen jarraitzea eta pertsonarengan oinarritutako osasun arreta gizatiarragoa, integralagoa eta zentratuagoa lortzen laguntzea.

Bilboko topaketak Pía Aguirreche Fundazioaren, Deustuko Unibertsitatearen eta Arinduz-en bultzada izan du, bai eta Grünenthal, Adeslas, Asacpharma, Convatec eta beste kolaboratzaile batzuen babesa ere, SECPAL Fundazioaren bidez.

Informazio gehiago hemen.

 

https://www.secpal.org/wp-content/uploads/2026/05/jornada-mir-bibao-julio-gomez-768x512.jpg

Jacinto Bátiz doktoreak ‘Medicina Paliativa Juandediana’ liburua aurkeztu zuen Ospitalean

Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleak Medicina Paliativa Juandediana liburuaren aurkezpena hartu zuen joan den maiatzaren 6an. Liburu hori Jacinto Bátiz doktoreak idatzi du, Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuko zuzendariak. Santurtzin egindako aurkezpen honekin, San Joan Jainkoarenaren estiloaren araberakoa den zainketa aringarriaren funtsa jasotzen duen obra bat helarazi zien Ospitaleak bere profesionalei eta zentroari lotutako pertsonei: zientziatik, hurbiltasunetik, errukitik eta abegi onetik zaintzea.

Ekitaldia zentroko areto nagusian egin zen, eta irakurlea San Joan Jainkoarenaren Ospitale Ordenak zaintzeko duen erara gerturatzen duen argitalpenaren gakoak partekatu zituen egileak, batez ere behar aringarriak dituzten pertsonen arretaren esparruan. Obrak Ordenako profesional eta kolaboratzaileen bizipenak, testigantzak eta esperientziak jasotzen ditu, eta arreta aringarri juandediarra sostengatzen duen filosofiari buruz dihardu.

Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuak argitaratu du liburua, 334 orrialdekoa. Victor Martin Martinez Anaiaren irudiak eta Ramon Castejon Garcia Anaiaren maketazioa ditu. Argitalpena formatu digitalean dago eskuragarri, doan eta libreki deskargatu ahal izateko, Ospitaleko webguneko Argitalpenak atalean.

Medicina Paliativa Juandediana liburuan Bátiz doktoreak balioan jarri du San Joan Jainkoarenako anaiek eta haien laguntzaileek pertsona ahulenak artatzen urteetan egindako lana. Aurrerapen zientifiko eta teknologikoak etikarekin, humanizazioarekin, artatutako pertsonaren duintasunarekiko errespetuarekin eta akonpainamendu integralarekin konbinatzen dituen eredu asistentziala azpimarratzen du obrak.

Jacinto Bátiz doktoreak 1993an inauguratu zuen arreta aringarria Santurtziko San Joan Jainkoarena ospitalean. Bi hamarkadaz zuzendu zuen unitate hori, erretiroa hartu zuen arte. Argitalpena 2024an hasi zen sortzen, Ospitalearen Mendeurrenarekin bat eginez, eta 2025ean amaitu zen, Itxaropenaren Ospitale Jubileuaren urtean, San Joan Jainkoarenaren heriotzaren 475. urteurrenean.

 

Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuak 2025. urtean bere jarduera hedatu egin zuen

Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuak, zuzendari Jacinto Bátiz zainketa aringarrien medikua duena, 2025. urteko memoria aurkeztu berri du.

«Hobeto Zaintzeko Institutua Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitalearen baliabide ez-asistentziala da, eta, gaur egun, sortu zenean finkatutako helburuak betetzen ari da: Zainketa Aringarriei buruzko dibulgazioa, prestakuntza, ikerketa eta berrikuntza, pertsonak hobeto zaintzen laguntzeko. Bere jarduerari esker beste erakunde eta profesional batzuen baliabide aholkulari gisa sendotzen ari da, eta gure Ospitalea eta San Joan Jainkoarenaren Ospitale Ordena, maila autonomikoan, nazionalean eta nazioartekoan, erreferente gisa jarri da Zainketa Aringarrietan», nabarmendu zuen Bátiz doktoreak memoriaren aurkezpenean.

Iaz, Hobeto Zaintzeko Institutuaren bidez, 171 jarduera egin ziren guztira, eta honela banatu ziren; dibulgazio-jarduerak: 54 (%31,57); prestakuntza jarduerak: 34 (%19,88); ikerketa jarduerak: 22 (%12,86) eta beste jarduera batzuk (aholkularitza, eta abar): 61 (%35,67).

Zabalkundea

Zabalkunde jardueren artean, osasun zentroetan, ikastetxeetan, unibertsitateetan, parrokietan eta abarretan egindakoak aipa daitezke. Prentsan, irratian eta telebistan egindako elkarrizketak ere aipagarriak dira, baita Hobeto Zaintzeko Blogean egindako bi sarrerak ere.

Zabalkunde atalaren barruko beste alderdi garrantzitsu bat hiru libururen argitalpena da. Lehenengoa izan zen Esther García Abadilloren Adineko helduentzat estimulazio eta berraktibaziorako eskuliburu praktikoa. Mendekotasun prozesuetan errekuperatzeko estrategiak (Manual práctico de estimulación y reactivación para adultos mayores. Estrategias para la recuperación en procesos de dependencia). Bigarrena izan zen Jesus Sanchez Etxanizen Arreta aringarria adingabeetan. Esperientziatik abiatutako hausnarketak (Atención paliativa en menores. Reflexiones desde la experiencia). Eta hirugarrena, Medikuntza Aringarri Juandedianoa. Hurbilpen bat San Joan Jainkoarenaren Ospitale Ordenako Zainketa Aringarrietara (Medicina Paliativa Juandediana. Una aproximación a los Cuidados Paliativos en la Orden Hospitalaria de San Juan de Dios), Jacinto Bátiz Cantera berak idatzia. Hiru liburu hauek Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitalearen web atarian daude eskuragarri, doan eta libreki deskargatzeko.

Beste egile batzuen liburuetan ere hainbat kapitulu argitaratu dira, baita zainketa aringarrien gaiarekin lotutako dibulgazio artikulu ugari ere.

Era berean, sare sozialetako jarraitzaileak ugaritu egin dira: 6.700 jarraitzaile baino gehiago X sare sozialean eta 4.300 baino gehiago LinkedInen, bi adibide besterik ez jartzeagatik.

Prestakuntza

Egin diren 34 prestakuntza jarduerak zainketa aringarrien eta bizitzaren amaierako bioetikaren ingurukoak izan dira, eta gehienak klaseak eta hitzaldiak izan dira. Jarduera horiek Pía Aguirreche Fundazioarekin lankidetzan egin dira.

Arlo horretan, adinekoen egoitzetan emandako ikastaroak nabarmendu daitezke, 150 profesional trebatu baitira. «Adinekoen egoitzetan zainketa aringarriak inplementatzea Zainketa Aringarrien Espainiako Elkartearen erronka bat da; helburu hori lortzen laguntzen ari gara», adierazi zuen Bátiz doktoreak.

Azpimarratzekoak dira, halaber, CORE Fundazioaren bidez 50 zaintzaile etorkin trebatu izana eta Comillasko Unibertsitate Pontifizioan (Madril) eta Deustuko Unibertsitatean graduondoko prestakuntzan parte hartu izana.

Aholkularitza

Aholkularitza jarduerak izan ziren Hobeto Zaintzeko Institutuak 2025. urtean egindako jardueretatik ugarienak. Besteak beste, Osasun sailei, zientzia elkarteei, erlijio ordenei, unibertsitateei, ospitaleei, zientzia aldizkariei, fundazioei eta elkarteei emandako aholkularitza nabarmendu behar da.

Jacinto Bátiz doktoreak adierazi zuenez, «Hobeto Zaintzeko Institutuaren bitartez, erredakzio batzordeetan gaude, eta nazioko eta nazioarteko Zainketa Aringarrien eta Bioetikaren aldizkarietako ikuskatzaile gisa ere bai, eta aholkulari gisa ere aritzen gara Bioetikako hainbat Batzordetan eta nazioko eta nazioarteko unibertsitateetan».

Ikerketa

Ekitaldi honetan, ikerketa jarduerek gora egin dute aurreko ekitaldiarekin alderatuta: 2024an 12 izatetik 2025ean 22 izatera pasatu dira. «Zainketa aringarrien eremuko ikerketa, jarduera medikoaren kalitatearen adierazle argia da; kasu honetan, gure ospitaleko arreta aringarriaren adierazlea», adierazi zuen Institutuko zuzendariak.

«Institutu honen presentzia gero eta sendoagoa da estatuan eta nazioartean, eta erreferente bihurtu da zainketa aringarriei buruzko baliabide ez-asistentzialetan. Abian jarri zenetik, Institutu hau bere helburuak betetzen joan da, hau da, hobeto zaintzeko zainketen gaiaren inguruan dibulgatzea, trebatzea, ikertzea eta berritzea, eta, gainera, beste erakunde eta profesional batzuentzako aholkularitza baliabide gisa balio izan du», amaitu zuen Bátiz doktoreak.

Esther García-Abadillo Alonso gizarte langileak ‘Adinekoentzako estimulazio eta berraktibaziorako eskuliburu praktikoa’ kaleratu du

Biztanleriaren zahartzea eta mendekotasuna dagoeneko gizarte eta osasun erronka handiak diren testuinguru honetan, ‘Manual práctico de estimulación y reactivación para adultos mayores’ (‘Adinekoentzako estimulazio eta berraktibaziorako eskuliburu praktikoa’) aurkezten da. Esther García-Abadillo Alonsok idatzi du, eta Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuak argitaratu. Obra funtsezko tresna da beren denbora, ezagutza eta afektua adinekoei eskaintzen dietenentzat: arlo soziosanitarioko profesionalak, senideak eta espezializatu gabeko zaintzaileak.

Liburuak 78 orrialde ditu, eta Ramón Castejón García Anaiak maketatua izan da. Formatu digitalean argitaratu da eta doan deskarga daiteke Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitalearen web atariko  ‘Argitalpenak’ menutik.

Madrilgo Comillasko Pontifize Unibertsitatean Gizarte Lanean diplomatua eta Alemanian trebatua den egileak mendekotasun maila desberdinak dituzten adinekoei arreta ematen bai Espainian, bai Alemaniako lurretan izan duen bi hamarkada baino gehiagoko esperientzia profesionala islatzen du orrialde hauetan. Haren historia pertsonalak ere zeharkatzen du liburua: 2001ean garuneko iktus bat gainditu ondoren, García-Abadillok gerontologiara eta animazio soziokulturalera bideratu zuen bere ibilbidea, sinetsirik giza estimulazioak eta akonpainamenduak markatzen dutela adineko pertsonen bizi kalitatean dagoen aldea.

Gidaliburua gida praktiko, argi eta ulergarri gisa sortu da, eta egoitza zentroetan, eguneko zentroetan eta etxez etxeko arretan aplika daitezkeen teoria eta ariketak konbinatzen ditu. Bere kapituluetan zehar, irakurleak zaintzaren alderdi desberdinak biltzen dituzten jardueren proposamen oso bat ikus dezake:

Eguneko eta asteko programazioa. Obrak adibide zehatzak ditu, zaintza errutinak nola egituratu erakusten dutenak, segurtasuna, denbora orientazioa eta bizi zentzua emateko, egoitzetan zein etxeetan.

Estimulazio sentsoriala. Egileak ikusmena, entzumena, dastamena, ukimena eta usaimena lantzeko proposamen bereziak aurkezten ditu, oroitzapenak piztuz eta ingurunearekiko lotura erraztuz. Objektuen “kutxa misteriotsutik” hasita, sasoiko fruta dastatzeraino edo aromaterapia ariketetaraino, dinamika bakoitzak autonomiarako eta ongizaterako bideak irekitzea bilatzen du.

Musika jarduerak. Musikaren boterea baliabide terapeutiko pribilegiatu gisa aurkezten da testuan. Liburuan koruen, musika lehiaketen, gorputz perkusioen edo hainbat herrialdetan zehar egindako soinu bidaien ideiak biltzen dira, baita mugikortasun murriztua duten pertsonentzat edo gurpil aulkian doazenentzat egokitutako dantzak ere.

Gorputz jarduerak. Obran mugitzeko jolas eta ariketa errazak erakusten dira, hala nola “besosaskia” edo “jomugara tiro”, mugimendu bakoitzaren balioa, txikia izan arren, handitzen dutenak, autoestimua eta parte hartzea sustatuz.

Talde interkomunikazioa. Liburu berriak jorratzen duen beste alderdietako bat da: solasaldia akuilatu, errealitatearekiko kontaktua erraztu eta adineko pertsonaren dimentsio soziala indartzen duten kontakizun, irakurketa eta gogoetak.

Sormenezko jarduerak. Besteak beste, irudimena aktibatu eta lorpen zentzua sortzen duten eskulan tailerrak eta dinamika adierazkorrak biltzen dira.

Zainketa aringarrietan eta oheratuta daudenei laguntzea. Testuko atalik esanguratsuenetako bat da. Bertan hurbiltasunak, entzuteak eta laztanek bizitzaren amaieran duten garrantzia aldarrikatzen da. Arreta aringarriak heriotza baketsua ez ezik, azken unera arte bizitako bizitza ere bermatzen duela jasotzen du liburuak.

Jacinto Bátiz doktorearen hitzaurreak, Santurtziko San Joan Jainkoarena ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuko zuzendariak, lan honen balio erantsia azpimarratzen du: «liburu hau harribitxi bat da. Ezinbesteko giza dimentsioa emanez osatzen ditu zaintzak. Irakurtzen bukatzen denean, garbi ikusten da horrelako akonpainamenduarekin pertsonek hobera egiten dutela».

Eskuliburuan zehar García-Abadillok benetako kasuak tartekatzen ditu, hala nola “García andrearena”. Alemaniar egoiliar honek, zentzumen eta afektibitate estimulazioko asteen ondoren, harremanetarako eta komunikaziorako gaitasun harrigarriak berreskuratu zituen. Istorio horiek erakusten dutenez, «muga fisiko edo kognitiboez harago, adinekoak bere identitatea, memoria emozionala eta bizitzaz gozatzeko gaitasuna gordetzen ditu, hurbileko eta errespetuzko arreta jasotzen badu».

Liburuan, gainera, terminoen glosario bat eta erreferentziazko bibliografia bat daude, eta, hala, tresna erabilgarriak dira, bai zaintzen hasten direnentzat, bai esku hartzeko programak indartu nahi dituzten talde profesionalentzat.

‘Adinekoentzako estimulazio eta berraktibaziorako eskuliburu praktikoa’ ez da soilik jarduera bilduma bat, baizik eta mendekotasunaren gaineko begirada eraldatzeko eta pertsona zaintzaren erdigunean jartzeko gonbidapena. Egunerokotasunaren, giza kontaktuaren eta sormenaren garrantzia arretaren zutabe gisa aldarrikatzen duen gida.

Liburu berriaren azala.

 

Esther García-Abadillo Alonso.

Santurtziko San Joan Jainkoarena ospitaleak formatu digitalean argitaratu du Jesús Sánchez Etxaniz doktorearen ‘Atención Paliativa en Menores. Reflexiones desde la experiencia’ liburua

Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleak, Hobeto Zaintzeko Institutuaren bidez, Jesús Sánchez Etxaniz doktorearen ‘Atención Paliativa en Menores. Reflexiones desde la experiencia’ liburua editatu eta argitaratu du. Doktorea pediatra espezializatua da Pediatriako Zainketa Aringarrietan, eta Gurutzetako Unibertsitate Ospitaleko Etxeko Ospitalizazioko eta Pediatriako Zainketa Aringarrietako Unitateko arduraduna. Liburua dagoeneko eskuragarri dago San Joan Jainkoarena Ospitalearen web atariko Argitalpenak menuan.

Ramón Castejón García Anaiak maketatu du liburua eta Jacinto Bátiz doktorearen aurkezpena du, Hobeto Zaintzeko Institutuko zuzendaria eta obraren sustatzailea. Era berean, Ricardo Martino doktorearen hitzaurrea darama, Niño Jesús de Madrid Haur Ospitale Unibertsitarioko Pediatria Zainketa Aringarri Integraleko Unitateko burua. Azaleko marrazkia Libe izeneko neskato batek egin zuen, bost urteko pazientea, leuzemia linfoblastikoa duena.

Obra testu irakurterraza da, 57 orrialde ditu, eta bere jatorriari buruz Sánchez Etxaniz doktoreak azaldu duenez, «Jacinto Bátiz doktorea izan zen hori iradoki zidana, bere ‘Hacia una cultura paliativa’ liburua osatzeko, adingabeen arloan, ezaugarri berezi batzuk baitituzte».

Testua egiteko helburuei dagokienez, egileak onartu du bere esperientziak eta bizipenak partekatu dituztela bera partaide den taldeak azken 13 urteetan lagun izan dituen paziente eta familiekin.

Horrela, egilearen arabera, liburua prestakuntza, dibulgazio eta giza tresna bihurtzen da zainketa aringarri pediatrikoaren errealitatera profesionalki edo pertsonalki hurbiltzen direnentzat. Adierazten duenez, «paziente eta familia bakoitzak modu bakar eta besterenezinean bizi du bizitzaren amaiera. Bakoitzak behar batzuk ditu, laguntzen dieten gauzak eta laguntzen ez dietenak. Horregatik, ona da haiei buruz galdetzea, guk egiten dugun bezala, eta galdetzea “nola lagundu diezazuekegu? nola sentitzen zarete?”. Eta haien erantzunak liburuan islatuta daude. Uste dut horiek ezagutzea lagungarria izan daitekeela, bai profesionalentzat, bai kasu horietan esperientzia handirik ez duten senide eta lagunentzat, haiengana hurbildu eta laguntzeko».

Hamar urte baino gehiagoan egindako lanak eman dion ekarpenik handienari buruz, Sánchez Etxaniz doktoreak honakoa erantzun du: «gauza asko», «gure taldeak beraiei eta familiei bizitzea tokatu zaien bide zail horretatik modu jasangarriagoan igarotzen nola lagundu dien ikusteak eragiten dion poztasun pertsonala» aipatu du. Baita lortu izana ere «ez beti baina bai kasu askotan, bizitzaz azken unera arte gozatzeko gai izan daitezen. Eta agurrak maitasunez beteak izan daitezela, dolu konplikaturik ez izateko». Aditu paliatibistak, era berean, «bere irribarreak eta gure taldearengan duten konfiantza» baloratzen ditu.

Hala ere, eguneroko zailtasunak ere aitortzen ditu: «batez ere, beste mediku espezialista batzuek, gaixoen ohiko zaintzaileek, gure esku hartzea berandu eskatzea. Horrek gure lana oztopatzen du nahi gabe. Eta, batzuetan, amaiera ahalik eta jasangarriena izan dadin ez lortzea. Batez ere nerabeengan gertatzen da hori».

Azkenik, Sánchez Etxaniz doktoreak baliabideen hornikuntzan eta lurralde ekitatean funtsezko hobekuntza eskatu du, eta nabarmendu du pediatriako aringarrien ekipo espezifikoak behar bezala hornitu behar direla. «Gaur egun bi unitate baino ez daude (Madrilgo Niño Jesús eta Bartzelonako Sant Joan de Déu) eguneko 24 orduetan, urteko 365 egunetan, arreta eskain dezaketenak, hala nola etxeko arreta, ohe eta langile propioekin ospitaleratzea, familiaren atsedenerako ospitaleratzeak, eguneko ospitalea eta ‘hospice’. Gainerako 54 taldeek arreta partziala eskaintzen dugu, ezer ez baino hobea dena. Baina hori ez da ideala. Nazioko eta nazioarteko legediak onartutako eskubide bat dena ezin da posta kodearen mende egon. Ezin da gutxi batzuen pribilegioa izan. Lagunduko luke Zainketa Aringarrien lege organiko nazional bat onartzeak, funts ekonomikoak esleituta izango lituzkeena giza baliabideez eta baliabide materialez hornitzeko, modu errealistan inplementatzeko».

Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaletik gonbita luzatzen zaie osasun arloko profesionalei, familiei, hezitzaileei eta haurtzaroarekin sentsibilizatuta dagoen pertsona orori obra hau irakurtzera, bizitzaren amaieran zainketak behar izan dituzten haur eta nerabeekiko zuzeneko esperientziatik ezagutza, samurtasuna eta hausnarketa eskaintzen duena.

Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleak zainketa aringarriak eman zizkien iaz 700 pertsona ingururi

300 lagun baino gehiago bilduko dira gaur Deustuko Unibertsitateko Mendeurrenaren auditoriumean Zainketa Aringarrien Jardunaldira, San Joan Jainkoarenaren asistentzia-eredutik abiatuta. Jarduera hori Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitalearen mendeurreneko ekitaldien urteko programaren barruan dago. Hala, hainbat diziplinatako eta Espainiako hainbat lekutatik etorritako dozenaka profesionalek eremu soziosanitario horretako gai garrantzitsuenak eta San Joan Jainkoarenako Ospitale Ordenak duela hamarkada batzuetatik egiten duen ekarpena eta eginkizuna jorratzen dituzte foro honetan. Ekitaldiak IDOM konpainiaren laguntza du.

Inaugurazioan Gotzone Sagardui Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburua izan zen. Bere hitzetan, “San Joan Jainkoarenaren historia zerbitzu publikorako bokazioarekin garatu da beti eta, horrela, arreta aringarriaren ibilbidea ia aldi berean hasi zen Santurtziko San Juan de Dios Ospitalean eta Osakidetzan”.

Sailburuak entzuleen aurrean adierazi zuenez, «Osasun Saila eta Osakidetza pozik daude Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaletik gure pazienteek jasotzen duten arreta aringarriarekin, duela urtebete aurkeztu zen Zainketa Aringarrien Plan Estrategikoaren helburuei erantzuten baitiete».

Vicente Fernández Zuritak, Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko zuzendari-gerenteak, inaugurazioan esan zuenez, zentro honek, bere ehun urteetan zehar, «gizartearen beharrizan berriei erantzun die, horietara egokituz eta ahalik eta zerbitzurik onena eskainiz Bizkaiko pertsonei eta, bereziki, Ezkerraldeko eta Enkarterrietako eskualdeetakoei».

Ospitale horren mendeurrenaren ospakizunaren testuinguruan, Fernández Zuritak zainketa aringarrien prestazioari balioa emateko nahia plazaratu zuen. «1993an zainketa aringarrien zerbitzua abian jarri zenetik, azken 30 urteetan gure inguruko biztanleengan eragin handiena izan duen jardueretako bat izan da. Ordutik 10.000 gaixo baino gehiago eta haien familiak artatu dira».

Ospitale-aginduaren konpromisoa

Hno. José María Bermejo, San Joan Jainkoarena Ospitale Ordenako kontseilari probintziala, izan zen inaugurazio hitzaldiaren arduraduna, “Zainketa aringarrien eta San Juan de Dios erakundearen printzipio inspiratzaileak” izenburupean. Adierazi zuen bezala, «Espainiako San Juan de Dios Ospitale Agindua aitzindaria izan da arreta aringarrian, bere asistentzia-eredua gidatzen duten balioetan oinarrituta: erantzukizuna, errespetua, kalitatea, espiritualtasuna eta abegikortasuna. Horregatik, zainketa aringarrien eredu “juandedianoaz” hitz egin daiteke».

Hnoarentzat. Bermejo, «Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitalearen mendeurrena ospatzeak aukera ematen du Ordenako hainbat zentrotan metatutako esperientzia partekatzeko eta zainketa aringarriak bultzatzen jarraitzeko, San Juan de Dios Ospitale Ordenaren konpromisoetako bat baita sufritzen duten pertsonekin».

Datu asistentzialak

Julio Gómez jaunak, Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Zainketa Aringarrien Unitateko zuzendariak, honako hau adierazi zuen ekitaldian: «2023an, 465 pertsonak jaso zituzten erosotasun-zainketa horiek ospitalean, eta 222 paziente artatu zituzten etxean. 687 lagunetatik, % 60 inguru paziente onkologikoenak izan ziren».

Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Arreta Psikosozialeko Taldeak (EAPS) ematen du zerbitzua, bai Bizkaian, bai Araban, gaixotasun aurreratuak dituzten pertsonei arreta integrala emateko programaren barruan. Programa hori “la Caixa” Fundazioak jarri zuen abian 2008an, eta Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) bermatzen du. Hala, osasun-prestazioa osatzeko, esku-hartze psikosoziala eta espirituala eskaintzen duen talde profesional bat dago, pazienteek eta senideek arreta integrala jaso dezaten. «2023an, Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko EAPSk 436 paziente, 697 senide, 123 pertsona doluan eta 21 dolu-talde artatu zituen», adierazi zuen Julio Gómez doktoreak.

Bizitzaren Amaiera eta Bakardadea programari dagokionez, gaixotasun aurreratua duten pertsonen bakardadeak eragindako sufrimendua arintzeko helburua duena, boluntarioei lagunduz, «2023an 709 boluntariok egoera horretan zeuden 1.446 pertsona baino gehiagori laguntzea ahalbidetu zuen, eta guztira 27.000 lagun baino gehiago egin ziren iaz».Gomez doktoreak nabarmendutako beste programa bat Santurtzikoa izan zen: Herri Zaintzailea-Komunitate Zaintzailea. Santurtziko herria ahultasun handiena duten pertsonen zaintzan erreferentziazko komunitate bihurtzea du helburu, humanismoa, elkartasuna, errukia eta parte-hartze soziala sustatuz eta partekatuz. Programa horren barruan hamar hitzaldi egin ziren iaz, eta 300 pertsona baino gehiago bertaratu ziren.

Hobeto Zaintzeko Institutua

Bestalde, Jacinto Batiz batzorde zientifikoko presidente eta jardunaldiaren antolatzaile eta Santurtziko San Joan Jainkoarena Ospitaleko Zainketa Hoberako Institutuko zuzendariak adierazi zuenez, San Juan de Dios Ospitale Ordenako zentroetan ematen diren zainketa aringarriak «ez dira beren zentroetan lan egiten dugun profesional gutxi batzuen ideiak, baizik eta laguntza solidarioko, integraleko, profesionaltasun egokiko, humanizazio bikaineko filosofia da, etika kementsu baina zuhur baten barruan, eta, betiere, sufritzen ari den pertsonari eta haren familiari arreta emateko zentro gisa hartuta».

Batiz doktoreak Hobeto Zaintzeko Institutuaren zifrak ere argitaratu zituen. 2023an 39 dibulgazio-ekintza, 33 prestakuntza-jarduera eta 10 ikerketa-ekimen egin zituen, eta guztira 69 aldiz eman zuen aholkularitza.

Mendekotasuna duten Helduen Desgaitasun Fisikoko Unitatea (UDFAD)

Jardunaldian, Hno. Miguel Ángel Varonak, Mendekotasuna duten Helduen Desgaitasun Fisikoaren Unitateko (UDFAD) arduradunak, azaldu zuen 2023an 25 pertsona artatu zirela egoitza-dispositibo horretan, eta guztira 7.684 egonaldi izan zirela.

UDFADa desgaitasun fisiko larria edo oso larria duten eta mendekotasun larria edo handia duten helduentzako egoitza-gailua da. Ezaugarri espezifikoak direla-eta, zaila da Bizkaiko lurralde historikoan gizarte-sareko edo sare soziosanitarioko ohiko baliabide komunitarioetan zaintzea eta erabiltzea. Pertsona horiek Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleak eta Bizkaiko Foru Aldundiak sinatutako hitzarmen bati esker artatzen dira.

Poema sinfonikoa Ebola

Ebola poema sinfonikoaren aurkezpenarekin itxi zen ekitaldia, Hno. Ramón Castejón, San Joan Jainkoarena Ospitale Ordenakoa. Aurkezpen hori ebolaren birusak Afrikan sortutako gaixotasunaren agerraldi hilgarrienaren hamargarren urteurrenarekin batera egin zen, eta milaka pertsona hil ziren, horien artean, San Joan Jainkoarena Ospitale Ordenako ahizpa misiolariak, osasun-profesionalak eta anaiak. Guztiei, Ebolaren biktima guztiei, eskaintzen zaie musika-konposizio hau.

San Joan Jainkoarena Ospitale Ordenako zainketa aringarrien asistentzia-eredua aztertuko du jardunaldi monografiko batek Bilbon

Deustuko Unibertsitatearen Mendeurreneko Auditorioan, apirilaren 25ean, Zainketa Aringarrien Jardunaldia egingo da San Joan Jainkoarena asistentzia-eredutik abiatuta. Jardunaldi hori Santurtziko San Juan de Dios Ospitalearen mendeurreneko ekitaldien urteko egitarauan sartzen da. Horrela, hainbat diziplinatako eta Espainiako hainbat lekutatik etorritako dozenaka profesionalek eremu soziosanitario honetako gai garrantzitsuenak eta San Juan de Dios Ospitale Ordenak duela hamarkada batzuetatik egiten duen ekarpena eta eginkizuna jorratuko dituzte foro honetan. Jardunaldietara joatea librea eta doakoa da, baina aldez aurretik izena eman behar da esteka honetan. Halaber, programa osoa ospitalearen webgunean dago eskuragarri, gaztelaniaz zein euskaraz. Ekitaldiak IDOM konpainiaren laguntza du.

Gotzone Sagardui, Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburua, izango da inaugurazioan. Amador Fernández, San Juan de Dios Ospitale Ordenako probintzia-gorena; Karmele Tubilla, Santurtziko alkatea; Vicente Fernández, Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleko zuzendari-kudeatzailea; eta Jacinto Batiz, batzorde zientifikoetako presidentea eta jardunaldiaren antolatzailea eta Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuko zuzendaria.

Eduki zientifikoa abiatu aurretik, lankidetza-hitzarmen bat sinatuko dute Bilboko Medikuntza Zientzien Akademiak eta Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleak, bi arduradun nagusik, Agurtzane Ortiz Akademiako lehendakariak, eta Vicente Fernández Zurita Ospitaleko zuzendari-gerenteak.

Inaugurazio-hitzaldia Hno-ren eskutik izango da. José María Bermejo, San Juan de Dios Ospitale Ordenako kontseilari probintziala, “Zainketa aringarrien printzipio inspiratzaileak eta San Juan de Dios erakundeak” hitzaldiarekin.

Jarraian, jardunaldiaren lehen mahai-inguruari ekingo zaio. Bertan, minaren gaia landuko da osasun-arloko hainbat ikuspegitatik: medikuntza, erizaintza, psikologia, gizarte-lana eta arreta espirituala. Bertan parte hartuko dute Juan Luis Rodríguez, Madrilgo San Rafael Ospitaleko Barne Medikuntzako zerbitzuburuak; Estibaliz Bañales, Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleko Zainketa Aringarrien Unitateko erizainak; Juan Pedro Arbizu, Iruñeko San Juan de Dios Ospitaleko psikologoak; Rafael Vidaurreta, Madrilgo Instituto San José Fundazioko gizarte-langileak; eta Walter Acuña, Santanderreko Santa Clotilde Ospitaleko Arreta Espiritual eta Erlijiosoko Zerbitzuko arduradunak.

Jardunaldiaren bigarren mahai-inguruak arreta psikosoziala izango du ardatz. Esku hartzen lehen aditua Montse Buisán izango da, “la Caixa” Fundazioaren Gizarte Programen zuzendari korporatiboa, gaixotasun aurreratuak dituzten pertsonei arreta integrala emateko programa aurkeztuko duena. Haren ondoren, Santurtziko San Juan de Dios ospitaleko psikologoek, Estibaliz Montoyak eta Nereida Corralek, arreta psikosoziala azalduko dute etxeetan eta egoitzetan, hurrenez hurren. Azken hitzaldia Ainhoa Rodríguez arteterapeutak egingo du.

Hirugarren mahaiaren gai nagusia irakaskuntza izango da. Bertan, Jacinto Batiz Santurtziko San Juan de Dios Ospitalean hezitako ikasleen testigantzak gogoratuko ditu. Agurtzane Ortiz Bilboko Medikuntza Zientzien Akademiako presidente eta UPV/EHUko Neurozientzietako irakasleak azalduko du Euskal Herriko Unibertsitateak ospitalearen laguntzarekin abian jarritako “Zainketa aringarrietako arreta integrala” unibertsitate-graduondoko esperientziaren berri. Azkenik, Amaia Rueda (MIR) eta Andrea Jullien (EIR) medikuntza eta erizaintzako egoiliarrek parte hartuko dute, Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleko Arreta Psikosozialeko Taldearekin (EAPS) batera.

Bioetika izango da jardunaldiko laugarren mahai-inguruaren protagonista, eta gai hauek jorratuko dira, besteak beste: sedazio aringarria eta ahalegin terapeutikoaren egokitzapena, etika asistentzialeko batzordeen zeregina eta heriotza aurreratzeko nahia. Zaragozako San Juan de Dios Ospitaleko zuzendari mediko Emilio González, San Juan de Dios Ospitale Ordenako Etika eta Bioetikako koordinatzaile Carmen Masé eta Bioetikako Borja Institutuko (Ramon Llul Unibertsitatea) zuzendari nagusi Montse Esquerda adituek parte hartuko dute.

Eguneko azken mahai-inguruak arreta aringarriaren erronka nagusietako bi aztertuko ditu: zainketa aringarri pediatrikoak eta egoitza-inguruetako pazienteak. Sergi Navarro pediatra eta Bartzelonako Sant Joan de Déu Ospitaleko Arreta Aringarriko eta Paziente Kroniko Konplexuko Unitateko buruak eta Nicolás Flaquer mediku geriatra eta Palmako Sant Joan de Déu Ospitaleko zuzendari medikoak landuko dituzte gai biak, hurrenez hurren.

Amaitzeko, Javier Rocafort Iruñeko San Juan de Dios ospitaleko mediku aringarria izango da hizlari, eta “Etorkizunari begirada bat zainketa aringarrietan” hitzaldia emango du bertan.

Ekitaldiari amaiera emateko, Ebola poema sinfonikoa aurkeztuko du egileak, Hno. Ramón Castejón, San Juan de Dios Ospitale Ordenako Kuria Probintzialeko kidea.

Hobeto Zaintzeko Institutuak 2023ari dagokion urteko jarduera memoria argitaratu du

Santurtziko San Joan Jainkoarena ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuak, Jacinto Bátiz Cantera Doktoreak zuzendua, urteko memoria argitaratu berri du, 2023. urteko datuekin. Horrela, 151 jarduera egin dira guztira, honela banatuak: 69 Aholkularitza jarduera (% 45,69); 39 dibulgazio eta sentsibilizazio jarduera (% 25,83), horien artean dibulgazio hitzaldiak, elkarrizketak irratian, prentsa idatzian eta digitalean, bioetika bizitzaren amaieran eta zainketa aringarriak gaiei buruzko bost iritzi artikuluren argitalpena aldizkari profesionaletan,    Hobeto Zaintzeko Blog-ean 13 sarrera eta bi libururen argitalpena,  Horrela zaindu nazazue! eta Laguntza medikoa bizitzaren amaieran Deontologiatik; 33 prestakuntza jarduera (% 21,85); eta, azkenik, 10 ikerketa jarduera (% 6,62). Memoria osoa esteka honetan kontsulta daiteke.

 

Argitalpen berria: ‘Atención médica al final de la vida desde la Deontología’

Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuak bere zuzendari Jacinto Bátiz Cantera jaunaren liburu berri bat argitaratu berri du, Atención médica al final de la vida desde la Deontología izenekoa. Lanak 129 orrialde ditu, maketazioa Ramón Castejón García Anaiak egin du eta estalkia Amalia San Martín Garcíak. Doan deskarga daiteke formatu digitalean (“pdf”) Santurtziko ospitaleko web ataritik, ‘Argitalpenak’ menuaren barruan.

Liburuaren hitzaurrea Marcos Gómez Sancho doktoreak egin du, Zainketa Aringarrien Espainiako Elkarteko (SECPAL) ohorezko presidentea, Elkargoko Erakunde Medikoaren (OMC) Deontologia Batzorde Nagusiko presidente ohia eta erakunde horretako Bizitzaren Amaierako Arreta Medikoaren Behatokiko koordinatzailea.

Argitalpen berri honen ezaugarri nagusietako bat bizitzaren amaierako arretaren eta deontologia medikoaren arloko hainbat aditu ezagunen ekarpenak dira. Pertsona horien artean, honako doktore hauek aipa daitezke: José María Domínguez Roldán, Juan José Rodríguez Sendín, Manuel Fernández Chavero, Pilar León Sanz, Luis Ciprés Casasnovas, Felicidad Rodríguez Sánchez, María Teresa Vidal Candela, Alberto Fidalgo Francisco, Sandra Ferrer Gelabert, Rafael del Río Villegas, Ángel Pérez Arias, Mariano Casado Blanco, Rogelio Altisent Trota, Javier Rocafort Gil, Álvaro de la Gándara del Castillo, Francisco Barón Duarte, Elia Martínez Moreno eta María Castellano Arroyo.

Jacinto Bátiz doktoreak adierazi bezala, «gaixotasun terminalaren egoeran, etika medikoak lagundu eta kontsolatu beharra ere ezartzen du, eta horiek ez dira eginkizun eskualdagarriak edo garrantzi txikiagokoak, asistentziaren kalitaterako garrantzi handiko ekintza medikoak baizik. Gaur egun benetan gizatiarra den medikuntza batean ez dauka lekurik sufrimendu terminalaren aurrean gaitasun terapeutikorik ez izateak, dosi eskasak edo gehiegizkoak ematen dituen tratamendu desegokiak izan, nahiz  abandonua izan».

Aurreko planteamenduarekin bat etorriz, Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleko Hobeto Zaintzeko Institutuko zuzendariak azaldu duenez, «hiltzeko prozesuan, bere bizitzaren amaieran, sufritzen duen pertsonari laguntzea medikuaren betebehar deontologikoa da. Deontologia medikoak gaixoari laguntzera bultzatzen du medikua, bere sintomak modu kementsu eta eraginkorrean tratatuz haren sufrimendua arintzeko, agonia jasanezina luzatzea saihestuz, gaixotasunak berak baino sufrimendu handiagoa eragin liezaioketen ahalegin terapeutikoak egokituz; baina inola ere ez du bultzatzen nahita eragitera sufritzen duenaren heriotza, sufritzeari utz diezaion. Medikuntza aringarriaren helburua pertsonaren sufrimendua arintzea da, eta ez sufritzen duenaren heriotza azkartzea sufritzeari utz diezaion».

Atención médica al final de la vida desde la Deontología liburuaren edukien artean, honako hauek nabarmentzen dira: Deontologia Medikoaren Kodearen papera, gaixoa ez abandonatzeko betebeharra, informatzeko betebeharra, pazienteari sufrimendua eragiten dioten sintomak kontrolatzeko beharra, ahalegin diagnostiko eta terapeutikoa egokitzea, sedazioa, pazientearen balioak eta nahiak errespetatzea, heriotza aurreratzeko nahia duenari arreta, gaixoa hil ondorengo jokabidea, hobeto zaintzeko prestatzeko beharra eta talde lanaren errealitatea.

Egileari buruz

Jacinto Bátiz Cantera Medikuntza eta Kirurgian doktorea da. Familia medikua. Magisterra Zainketa Aringarrietan. Etika eta Deontologia Medikoan aditua. Santurtziko San Juan de Dios Ospitaleko Zainketa Aringarrien Unitateko burua 1993tik 2017ra. Ospitale bereko Hobeto Zaintzeko Institutuko zuzendaria 2017tik gaur egun arte. Bizkaiko Sendagileen Elkargoko Deontologia Batzordeko presidentea 2001etik 2019ra. OMCko Deontologia Medikoko Batzorde Nagusiko kidea 2004tik 2023ra. OMCko Bizitzaren Amaierako Arreta Medikoaren Behatokiko kidea 2004tik gaur egun arte. Bilboko Medikuntza Zientzien Akademiako Zainketa Aringarrien Ataleko presidentea 2002tik gaur egun arte. SEMGeko Bioetika taldeko arduraduna 2017tik gaur egun arte. Eta Pía Aguirreche Fundazioko eta Francisco de Vitoria Unibertsitateko Zainketa Aringarrien Katedrako zuzendarikidea.